گلوگاه در کامپیوتر چیست و چگونه می توان با آن مقابله کرد

گلوگاه در کامپیوتر چیست و چگونه می توان با آن مقابله کرد

گلوگاه در کامپیوتر چیست و چگونه می توان با آن مقابله کرد

مشاوره و پاسخگويي به مشکلات کامپيوتر و حسابداري، تماس از تلفن ثابت با شماره ۹۰۹۲۳۰۵۹۴۳ (تهران) و با شماره ۹۰۹۹۰۷۱۸۶۵ (ساير شهرها)

گلوگاه در رايانه چيست و چطور مي‌توان با آن مقابله کرد؟

گلوگاه شدن در رايانه اتفاقي است که مانع از بهره‌گيري کاربر از حداکثر توان قطعات مي‌شود. آشنايي با اين معضل مي‌تواند در پيشگيري از آن مؤثر باشد.

براي افرادي که قصد جمع کردن يک سيستم جديد را دارند يا حتي کساني که قصد ارتقاء سخت‌افزاري سيستم فعلي خود را دارند، يکي از اساسي‌ترين نکات که بايد مد نظر قرار گيرد سنخيت و سازگاري قطعات، مخصوصا CPU و کارت گرافيک است.

اگرچه ممکن است هماهنگي کامل و بي عيب و نقص بين اين دو قطعه هرگز اتفاق نيفتد، اما مي‌توان با بررسي دقيق و انتخاب هوشمندانه تا حد امکان از وقوع گلوگاه جلوگيري کرد.

گلوگاه

گلوگاه شدن يا Bottleneck مي‌تواند هم براي سي‌پي‌يو و هم براي واحد پردازش گرافيک يعني جي‌پي‌يو اتفاق بيفتد. اين اتفاق زماني مي‌افتد که يکي از اجزا به دليل کندي بيش از حد مانع از کار کردن ساير اجزا با حداکثر توان مي‌شود. براي فهم بهتر مطلب تصور کنيد يک منبع آب با توان ريختن يک ليتر آب در ثانيه داريم.

حال تصور کنيد که قرار است اين آب در قيفي ريخته شود که توان عبور دادن تنها نيم‌ليتر آب در ثانيه را دارد. بنابراين، واضح است که قيف باعث مي‌شود سرعت ريختن آب پايين بيايد و از حداکثر توان آب‌رساني منبع استفاده نشود. در اين حالت در واقع قيف گلوگاه شده است. در مواقعي که هر کدام از دو واحد پردازشي CPU و GPU اختلاف فاحشي از لحاظ سرعت عملکرد با ديگري داشته باشد باعث به وجود آمدن گلوگاه مي‌شود. در اين حالت يک واحد با حداکثر توان کار مي‌کند و واحد ديگر به اصطلاح معطل مي‌شود.

گلوگاه شدن CPU و GPU

اگر يک پردازنده‌ي دو هسته‌اي اينتل مثل G3930 را با کارت گرافيک GTX 1080 Ti کنار هم بسته و مورد استفاده قرار دهيم، قطعا با گلوگاه شدن سي‌پي‌يو مواجه خواهيم شد. در اين حالت با وجود اين‌که GTX 1080 Ti به راحتي از پس اجراي بازي‌ها با رزولوشن ۴K برمي‌آيد، سلرون به اندازه‌ي سريع نبوده و نمي‌تواند داده‌ها را پردازش کرده و انتقال دهد.

گلوگاه شدن جي‌پي‌يو

يک رايانه‌ي شخصي را با پردازنده‌ي پرسرعت Intel Core i7-7700K در نظر بگيريد. تصور کنيد اين پردازنده را در کنار کارت گرافيک مبتدي RX 550 يا GT 1030 قرار دهيم. هرچند سي‌پي‌يو قادر به اجراي بازي‌ها با نمايش بيش از ??? فريم بر ثانيه است، کارت‌هاي گرافيک يادشده مشخصا چنين قدرت پردازشي را ندارند. به اين حالت گلوگاه شدن جي‌پي‌يو مي‌گويند.

تشخيص گلوگاه

راحت‌ترين راه براي تشخيص گلوگاه استفاده از برنامه‌اي مثل MSI Afterburner است که عملکرد سي‌پي‌يو و جي‌پي‌يو را در حين اجراي بازي تحت‌نظر مي‌گيرد. اگر پردازنده به صورت مداوم با ??? درصد توان خود کار کند، اما کارت گرافيک استفاده‌ي ?? درصدي را نشان دهد، مشخص است که سي‌پي‌يو گلوگاه شده است. از طرف ديگر، اگر جي‌پي‌يو به صورت مداوم با ??? درصد توان کار کند و فشار روي سي‌پي‌يو زير ?? درصد باشد، با گلوگاه شدن جي‌پي‌يو روبه‌رو هستيد.

بايد توجه داشته باشيد که هميشه نمي‌توان به سادگي گفت که پردازنده‌ي X با کارت گرافيک Y باعث بروز گلوگاه خواهد شد. مثلا اگر کسي بپرسد که FX 8350 براي gtx 970 ايجاد گلوگاه مي‌کند يا خير، ممکن است جواب خير باشد؛ چرا که روي کاغذ احتمالا بتوان از دو پردازنده با حداکثر توان استفاده کرد؛ اما، به هرحال ممکن است در مواردي گلوگاه رخ دهد؛ زيرا برخي بازي‌ها بيشتر به پردازنده و بعضي ديگر بيشتر به کارت گرافيک وابسته هستند.

در مواقعي که با گلوگاه شدن سي‌پي‌يو مواجه هستيد، بالا بردن رزولوشن تصوير مي‌تواند تا حدودي کمک حال باشد؛ دليل اين موضوع اين است که در رزولوشن بالاتر، جي‌پي‌يو بيشتر از سي‌پي‌يو تحت فشار قرار مي‌گيرد. بنابراين، فشار کار جي‌پي‌يو بيشتر شده و سي‌پي‌يو زمان بيشتري براي پردازش پيدا مي‌کند و کم و بيش وضعيت متعادل مي‌شود.

نکته‌ي ديگر اين‌که اکثر افراد فکر مي‌کنند براي اجراي بازي‌هاي سنگين ارتقاء کارت گرافيک کافي است. در صورتي که همان‌طور که ذکر شد اگر سي‌پي‌يو توان پردازشي کافي نداشته باشد، ممکن است سيستم دچار هنگ و فريز شود؛ پس بهتر است همواره سي‌پي‌يو را قوي‌تر انتخاب کنيد؛ زيرا گلوگاه شدن کارت گرافيک مشکل خاصي به حساب نمي‌آيد و شما را چندان با مشکلات ياد شده مواجه نخواهد کرد و نهايتا با تنظيم گرافيک بازي آن را مرتفع خواهيد کرد.
بنابراين، در صورت امکان، بهتر است با بالا بردن رزولوشن و افزايش آن به ۴K گلوگاه را از سي‌پي‌يو به جي‌پي‌يو منتقل کنيد.

همان‌طور که اشاره شد جلوگيري از بروز گلوگاه، علاوه بر هم‌رده بودن پردازنده‌ها به عوامل ديگري مانند بهينه بودن بازي يا سبک برنامه‌نويسي آن نيز بستگي دارد. چنان‌چه يک بازي مانند ARMA III يا Watchdog بد نوشته شده باشد، استفاده از قوي‌ترين پردازنده‌ها نيز نمي‌تواند شما را از گلوگاه در امان نگه دارد.

تمام کاري که مي‌توان انجام داد اين است که بر اساس نياز خود پردازنده‌هاي هم‌رده‌اي را انتخاب کنيم. مثلا اگر قصد داريم بازي‌هاي روز را با رزولوشن ???? پي اجرا کنيم، مي‌توان گفت که پردارنده‌اي مانند Intel Haswell Core i5 در کنار يک کارت گرافيک GTX 970 يا R7 370 ترکيب متناسبي است. از سوي ديگر اگر به رزولوشن ??? پي رضايت مي‌دهيد، پردازنده‌ي Core i3 Haswell و کارت گرافيک‌هاي GTX 750 II يا يک R7 370 کفايت خواهد کرد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.